Chúng tôi có một ngày tri ân thật ý nghĩa. Trước khi dự Đại hội Đại biểu lần thứ 3 của Hội Hỗ trợ gia đình liệt sĩ tỉnh Bà Rịa Vũng Tàu, chúng tôi đến thăm các CCB Sư đoàn 5 tại xã Hoà Long, TP Bà Rịa, tỉnh BRVT.
Hoà Long là một trong căn cứ địa trong các cuộc kháng chiến và là nơi đóng quân của Bộ Tư lệnh Sư đoàn 5 sau ngày Miền Nam hoàn toàn giải phóng.
CCB Hà Tiến Ứng năm nay đã 86 tuổi. Người nhỏ thó nhưng vẫn còn tinh nhanh không giấu được xúc động.
Tôi gặp anh Ứng cách đây hơn 50 năm. Đó là năm 1973, khi đơn vị của chúng tôi tổn thất nặng ở Gò Da, Sóc Nóc, Long Khốt… Anh Ứng là phái viên của Sư đoàn được cử xuống góp phần “lấy lại tinh thần“ cho chúng tôi. Đồng hương Nam Định, anh em ôm nhau không cầm được nước mắt. Anh Ứng vỗ về tôi:
- Cuộc chiến đấu còn ác liệt lắm. Em cố gắng giữ gìn sức khoẻ nhé?
Đến bây giờ tôi vẫn không quên hơi ấm của anh. Mùi nắng gió trên bộ quân phục bạc màu.
Sau 30-4-1975, tôi rời Sư đoàn 5 về Cục Chính trị Quân khu 7, ấy là lúc biên giới Tây Nam có biến. Lâu lâu chúng tôi gặp nhau. Có khi tôi đến thăm đơn vị của anh Ứng trên đất bạn hoặc anh về dự hội nghị tại Mặt trận và Quân khu.
Tôi chia sẻ thăng trầm trong cuộc đời quân ngũ của anh. “ Lên bờ xuống ruộng” nhưng Hà Tiến Ứng luôn sống nghĩa tình đầy đặn với bạn bè, đồng chí. Tôi nhớ khoảng 2009, khi tôi về công tác tại báo SGGP, một hôm văn phòng báo có khách từ Đồng Nai. Vị khách ấy là anh Hà Tiến Ứng. Anh Ứng nói:
- Qua báo chí biết báo SGGP đang phát động chương trình Nghĩa tình Trường Sơn tặng nhà tình nghĩa cho đồng đội. Chi hội CCB chỗ anh có mấy anh chị đã từng chiến đấu ở Trường Sơn nay cuộc sống khó khăn quá. Báo SGGP có thể tặng cho vài căn nhà tình nghĩa được không?
Sau bữa cơm trưa đạm bạc, tôi giới thiệu anh Ứng với BTC Chương trình Nghĩa tình Trường Sơn. Một tuần sau, TBT báo SGGP ký quyết định tặng chi hội CCB của anh Ứng “ vài căn nhà” tình nghĩa theo đề nghị của anh.
Không báo trước nên anh Ứng không chuẩn bị “ món nhắm”. Biết chúng tôi sắp vào Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh dự giao lưu, anh Ứng mang chai rượu thuốc ra mời khách:
- Làm vài ly nhé? Còn gặp nhau là quý rồi.
Uống xong ly rượu, tôi ôm người anh CCB trước khi chia tay. Tôi nhận ra mùi mồ hôi dạn dày sương gió của người anh đồng đội cách nay hơn nửa thế kỷ.
Hai
Trên đường từ Bà Rịa về Thành phố, CCB Vũ Dán đưa chúng tôi qua vùng căn cứ kháng chiến cũ. Đó là Châu Pha, Hắc Dịch, Châu Đức…
Năm 1976, đơn vị chúng tôi đóng quân tại đây. Vùng căn cứ xưa nay đã đổi khác. Một thị tứ sầm uất nhộn nhịp.
Đoàn chúng tôi đến thăm gia đình anh Tư Long – thông gia với CCB Vũ Dán tại xã Phước Bình huyện Long Thành tỉnh
Đồng Nai. Cũng như CCB Hà Tiến Ứng, anh Tư Long không giấu được xúc động. Anh Tư Long là con liệt sĩ. Mẹ anh là Mẹ VNAH Đặng Thị Rỡ có 2 liệt sĩ là chồng Đỗ Văn Ba và con là Đỗ Văn Nhật.
Qua giới thiệu của CCB Vũ Dán, chúng tôi đã biết anh Tư Long- một người đồng hành cùng tổ kiếm tìm thông tin liệt sĩ (TTK).
Ở tuổi “xưa nay hiếm”, anh Tư Long tự lái xe nhà đưa anh xui Vũ Dán và TTK đi khắp các chiến trường cũ tìm liệt sĩ. Anh được Chủ tịch Hội HTGĐLS TP.HCM công nhận là Hội viên danh dự của Hội. Không chỉ anh chị Tư Long có tâm tri ân liệt sĩ mà vợ chồng con trai con dâu anh (cháu Vũ Thị Tuyết Thanh (thường gọi là Tẻn) con gái CCB Vũ Dán) cũng hết lòng với công việc trái tim, nghĩa tình. Gia đình cháu là nhà “tài trợ kim cương“ tiếp sức cho hai “ông già” (Vũ Dán và Tư Long) cùng đồng đội đi tìm đồng đội.
Thắp nhang trước bàn thờ Mẹ VNAH Đặng Thị Rỡ, thay mặt đoàn, Trung tướng Lưu Phước Lượng nói:
- Tri ân Mẹ VNAH và các liệt sĩ, chúng con sẽ tiếp tục hành quân vì đồng đội.
Dịp này, Trung tướng Lưu Phước Lượng đã tặng gia đình anh Tư Long tập hồi ức “Dấu ấn cuộc đời” của ông và đặc san Linh khí Quốc gia của Hội HTGĐLS TP.HCM.
Một ngày hoạt động nghĩa tình, ý nghĩa!
Long Thành, 29-10-2024
AN LINH YẾN TÂM
